مصاحبه مراد شیخی با سیامک روزبه نماینده همبستگی فدراسیون سراسری پناهندگان ایرانی واحد ترکیه مشاهده در قالب PDF چاپ فرستادن به ایمیل
مصاحبه ها

 

مراد شیخی .  سوآل اول را از اینجا شروع میکنم، شما چرا ایران ( محل اقامتتان) را ترک کردید و به دفتر کمیساریای عالی سازمان ملل ترکیه پناه آوردید.

  

 سیامک روزبه: این سوال شما رو از دو دیدگاه جواب میدهم بخش اول دلایل شخصی که من ایران را ترک کردم و بخش دوم دلایلی که در مجموع موجب میشود پناهندگان از کشورهای مختلفی به دفتر کمیساریای عالی پناهندگان در ترکیه مراجعه کنند.

 

عضویت و فعالیت سیاسی در یک حزب سیاسی،شرکت در اعتراضات و تشکلهای اجتماعی و همچنین داشتن عقیده ای خلاف وضعیت موجود از دلایلی بود که بارها موجب بازداشت و دستگیری من در ایران شده بود ،با تشدید این فشارها و تهدیدهای مکرر اجبارا محبور به ترک محل اقامت خود شدم.

 

اما بخش دوم پاسخ به این سوال میتواند مفاهیم کلی تری را در بر داشته باشد و طیف وسیع تری از مخاطبان را پوشش دهد.آنچه کمیساریای عالی پناهندگان به عنوان دلایل پناهندگی در قوانین خود جای داده بخش محدود و تعریف شده ای از مشکلات مردم برای ترک خانه و دیار خود را در بر میگیرد،اما مشکلات فراتر از این تعاریف و قوانین است.نگاهی گذرا به زندگی و دلایل حضور بسیاری از پناهندگان که از کشورهای مختلفی همچون ایران،افغانستان،عراق،ازبکستان و...به ترکیه آمده اند نشان میدهد که عدم برخورداری از حقوقی کافی برای زندگی شایسته و انسانی در کشورهای ذکر شده یکی از مهمترین دلایل زندگی پناهندگیست.جنگ در عراق و افغانستان با تبعات سنگین انسانیش به جان مردم بی پناهی افتاده که با مشقات فراوانی خود را به دفاتر کمیساریای عالی سازمان ملل میرسانند.جنگ به ظاهر پایان یافته اما با سرد شدن لوله تانکها و تفنگها همه سرها به سوی جنگی دیگر برگشته،جنگ نان!جنگ دارا و ندار!ستیز طبقاتی!

 

گرسنگی،فقر،بیکاری،جنگهای قومی و عشیرتی،زن ستیزی و قوانین قرون وسطائی در اداره و هنجار کشورهای کذائی عرصه را بر توده ستم کش این کشورها تنگ کرده.در ایران نیز شرایط متفاوت نیست، ستمهای جنسی،قومی و مذهبی در کنار گذران سخت زندگی و اختلاف روز افزون طبقاتی میتواند دلایل موجه کوچ از محل زندگی برای ایجاد یک زندگی بهتر باشد. 

 

مرادشیخی : در حال حاضر وضعیت دفتر کمیساریای عالی پناهندگان وسایر نهادهائی که به شکلی درترکیه با زندگی روزمره پناهجویان در ارتباط هستند چگونه است؟ 

 

 سیامک روزبه: اداره پلیس شعبه خارجیها،دفتر کمیساریای عالی پناهندگان،استانداری ،بیمارستانها و مراکز درمانی،مدارس و مراکر آموزشی از عمده نهادهائی هستند که پناهندگان در زندگی روزمره شان مراجعه میکنند.

 

دفتر کمیساریای عالی در حال حاضر پرونده هائی را مورد بررسی و مصاحبه قرار میدهد که به دلایل مشخص امکان حضور و زندگی در شرایط قبلی را دارا نباشند.دفتر کمیساریای عالی پناهندگان آنکارا روزهای سه سنبه و دفتر وان در روزهای سه شنبه و پنج شنبه درب خود را به روی سیل پناهجویان باز میکنند. پناهجویانی که به تازگی خود را معرفی میکنند ممکن است به دلایلی همچون ازدحام و کمبود مترجم تا مدت زمان زیادی ثبت نام نشوند.پناهجویان ثبت نام شده برای مصاحبه با وکلای سازمان ملل باید مدت زمانی حدود 3الی6 ماه منتظر بمانند ،همه این گذر زمان را باید به زمانی که جواب پرونده مورد بررسی قرار خواهد گرفت اضافه کنید.جواب پرونده یک پناهجو میتواند یکی از گزینه های قبول،استیناف،رد و یا پرونده بسته باشد.مدت رسیدگی به پرونده پناهجویان گاه تا بیش از 30 ماه طول میکشد.

 

اما وضعیت پناهندگان با پلیس ترکیه به خصوص پلیس شعبه خارجیها متفاوت است."امنیت"نامیست که قرار است تعریف پلیس برای مردم ترکیه باشد."امنیت"در ترکیه،"آسایش"در عراق و "نیروی انتظامی" درایران مفاهیمیست که سعی دارند تعریفی برای نیروهای سرکوب و فشار دولت باشند."امنیت" در ترکیه مسئول اینست که هر6ماه از پناهجویان هزینه اقامت وصول کند.پول خاک هزینه ایست که پناهجویان باید برای اقامت در ترکیه بپردازند.این هزینه به ازای هر نفر مبلغی حدود 200دلار است.کار در ترکیه برای پناهجویان ممنوع است.هرگونه فعالیت سیاسی ،متشکل و سازماندهی شده در خاک ترکیه جرم محسوب میشود.پناهجویان اجازه ندارند از محدوده تعریف شده پلیس خارج شوند،هر پناهجو باید در طول هفته و در روزهای مشخصی به اداره پلیس مراجعه کند و برگه هائی را امضاء کند تا حضور مداومش در محدوده تعیین شده ثبت گردد.علاوه بر اینها به دلیل مشکلات داخلی کشور ترکیه هرگونه تکلم و پوشش به زبان کردی نیز جرم محسوب میگردد.اداره "امنیت" در ترکیه مسئول اینست که پناهجویان را به دلایل بالا تحت فشار قرار دهد.تهدید هر روزه پناهندگان به خصوص پناهندگان سیاسی با عناوین مختلف به دیپورت به کشور مبدا،برخورد غیر انسانی و وحشیانه با مراجعه کنندگان که گاهی به ضرب و شتم میانجامد از خصلتهای اداره"امنیت" است.دستگیری ، بازداشت و یا حتی تحویل پناهجویان به کشورهائی که روابط دوستانه دیپلماسی با ترکیه دارند همگی از رفتارهائیست که پلیس ترکیه با پناهجویان دارد."امنیت"قرار است که امنیت را برای پناهجویان و پناهندگان فراهم آورد اما خودش تعریفی از ترس و فشار است.هر پناهجو در ترکیه بیم این دارد که دستگیر شود،کتک بخورد یا به کشوری که از آن امده تحویل داده شود.مهمتر از همه اینکه تخطی از قوانین اداره امنیت میتواند تبعات سنگینی را در وضعیت پرونده پناهجویان در دفتر کمیساریای عالی پناهندگان داشته باشد.

 

طبق اعلامیه ای در اداره پلیس،تحصیل برای کودکان پناهجواجباریست.کودکان پناهجو باید در مدارس ترکیه ثبت نام کنند وبه زبان ترکی آموزش ببینند.این قانون بیش از آنکه به فکرارتقای آموزشی کودکان باشد،در نظر دارد زبان و فرهنگ حاکم بر ترکیه را ترویج کند.سازمان ملل نیز اقدام به برگزاری برخی کلاسها دارد که یکی از پایه ای ترین دروسش آموزش زبان ترکیست.وضعیت بهداشت و درمان پناهندگان نیز وضعیت مناسبی ندارد.هزینه ویزیت یک بیمار معادل 40دلار است این مبلغ بدون در نظر گرفتن دارو و بستری شدن در بیمارستان است که با توجه به نداشتن بیمه و سایر خدمات درمانی،بیماری پناهجویان وضعیتی بسیار دشوار و کمر شکن را به بار میآورد.

 

 مراد شیخی . شما  در حال حاضرشاهد مشکلات پناهجویان استینافی و پرونده بسته هستید، از نظر شما این دسته از پناهجویان چکار باید بکنند تا پرونده هایشان باز شود و به عنوان پناهنده پذیرفته شوند؟

 

 سیامک روزبه: بله متاسفانه بسیاری از پناهجویان به دلایل مختلف با چنین پاسخهائی روبرومیشوند،همانطور که اکثر پناهنگان امروز به این امرواقفند،رویاروئی با سازمانهای به هم پیوسته و سازماندهی شده ای مانند دفتر کمیساریای عالی پناهندگان و پلیس کشورترکیه  به صورت انفرادی بسیار ضربه پذیر است.به اعتقاد من و همانطور که تجربه های گذشته نشان داده ،این پناهجویان باید در سازمانهای متشکلی همچون فدراسیون سراسری پناهندگان مشکلات و مسائل خود را در میان بگذارند و با پیوستن به آن در مقابل قوانین ضد انسانی پناهندگی کشورها بیایستند.پناهندگی شیوه ای از زندگیست که محصول این نظام و شرایط ضد بشری آنست.هرکسی حق دارد مکان زندگی خود را انتخاب کند و همین دلیل کافیست تا به کسی حق بدهیم نخواهد در کشوری ادامه حیات دهد.پاسخهائی همچون استیناف،پرونده بسته و گاها از جانب پلیس دیپورت به کشور مبدا ،قوانینی هستند که به جنگ پایه ای ترین حقوق انسانی رفته اند.از اینرو مبارزه برای پیروزی در برابر چنین قوانین بدون اتحاد و پیگیری قابل تصور نیست.در صورت بروز چنین مشکلاتی فدراسیون سراسری پناهندگان همانطور که بارها نشان داده میتواند و قدرت اینرا دارد که با راهنمائی و همراهی پناهجویان و همچنین خبر رسانی و برگزاری اعتراضات و مکاتبه با سازمانها و نهادهای مختلف از خواست برحق و انسانی پناهجویان تا رسیدن به هدف دفاع کند.

 

مراد شیخی . خطاب شما به پناهجویان چیست؟ چرا باید متشکل شوند و ضرورت آن در چیست؟

 

 سیامک روزبه: پناهندگی نیز مانند سایر عرصه های زندگی توده های زحمت کشیده و تحت ستم نیازمند آگاهیست!زمانی که یک پناهجو از حقوق و منافع خود آگاه باشد،زمانی که بداند چگونه باید در این جنگ طبقاتی پیش رود.زمانی که بداند او نیز متعلق به دنیای بدون مرز کارگران است؛خود به خود به این درک میرسد که باید متشکل شود.همانطور که کارگران یک کارخانه برای رسیدن به مطالباتشان نیازمند اتحاد و سازماندهی هستند،پناهندگان نیز باید به این مهم برسند که حول محوری باید گرد هم آیند تا با همفکری و اتخاذ تصمیمهای آگاهانه موفق شوند. پناهندگی پدیده ایست همزاد سرمایه داری،جنگ،تجاوز و ستم. زمین از آن انسان و بشریت است و کسی حق ندارد برای آن مرز و محدوده تعیین کند. رویاروئی با این پدیده و سازمانها و نهادهائی که به شکلی در شکل گیری آن نقش داشته و دارند نیازمند آگاهی،اتحاد ومبارزه روزانه است.پناهجویان باید از وضعیت شان ،حقوقی که دارند و کسانی که میتوانند به شکلی آنها را یاری دهند تصویر دقیق و روشنی داشته باشند.نشریات ،وبسایت ،سازمان ،نماینده،تلویزیون و...همگی میتوانند پناهجویان را در برقراری یک زندگی بهتر که در خور شان و منزلتشان باشد یاری کنند.به همه پناهجویان و پناهندگان توصیه میکنم برای نجات ازشرایط موجود ،برای عقب راندن سازمانها ونهادهای ضد انسانی و همچنین برای کسب پایه ای ترین حقوق خود به فدراسیون سراسری پناهندگان بپیوندند،با نشر ومطالعه نشریات هفتگی و همچنین ارتباط بیش از پیش با مسئولین آن از حقوق خودآگاه شوند.پناهجویان و پناهندگان باید هرچه مسئولانه تر در فدراسیون مسئولیت بپذیرند و برای پیشبرد اهداف آن تلاش کنند.

 

:"  این مصاحبه در سال 2007 انجام گرفت "